Aan de slag met LEADER
Wie kan een project indienen?
LEADER is er voor iedereen met vernieuwende ideeën voor de ontwikkeling van het platteland! Iedereen kan projectenvoorstellen indienen bij de Plaatselijke groep.
Op hoeveel subsidie kan ik rekenen?
Maximaal 65% van de gemaakte kosten worden gesubsidieerd door LEADER. De eigen inbreng van de promotor moet minimaal 10% van de totale projectkost zijn.
Investering in stenen is niet de hoofdzaak van LEADER en kan dus ook op slechts 25% subsidie rekenen (met maximaal 50.000€).
Waar kan een LEADER-project uitgevoerd worden?
LEADER-projecten worden uitgevoerd binnen het afgebakende LEADER-gebied (zie kaart). Voor projecten die een gebied bestrijken dat maar voor een deel in LEADER-gebied ligt of die voor een specifieke doelgroep werken in bijvoorbeeld een volledige gemeente waarvan maar een deel in het LEADER-gebied ligt, moet een verdeelsleutel toegekend worden.
De afbakening van het LEADER-gebied gebeurde op basis van de Europese LEADER-criteria:
- Bebouwingspercentage van max 15%
- Bevolkingsdichtheid van max 300 inwoners/km²
Looptijd van een Leaderproject?
LEADER-projecten kunnen maximaal lopen van januari 200N tot juni 200N+2. Ze kunnen dus maximaal 2,5 jaar duren. Ze moeten bovendien starten binnen de 3 maanden na goedkeuring
Doelstellingen van een Leaderproject?
Projecten moeten kaderen binnen 1 van de 5 vooropgestelde maatregelen:
Ondanks de recente groei van toerisme en recreatie, blijft er in deze regio nog veel marge voor verdere ontwikkeling. Vanuit het LEADER-programma wil de regio zijn toeristisch-recreatieve kwaliteiten verder uitbouwen.
MAATREGEL 1: Verdere uitbouw van toerisme en recreatie als groeisectoren
In het bijzonder wil LEADER:
- Vernieuwende toeristische initiatieven of initiatieven van nieuwe toeristische aanbieders ondersteunen die tegemoet komen aan een reële nood in het gebied.
- Nieuwe samenwerkingsvormen ondersteunen tussen toeristische aanbieders, met de bedoeling om de kwaliteit van het toeristisch aanbod te verhogen of te komen tot nieuwe initiatieven.
- Het uitbouwen van een gespecialiseerd netwerk van toeristische aanbieders.
- Ondersteuning geven aan de uitbouw van nieuwe promotiekanalen ten aanzien van en in samenwerking met de omliggende kunststeden en de Vlaamse en Zeeuwse kust.
- Initiatieven ondersteunen die de kindvriendelijkheid verhogen van toeristische voorzieningen.
Voorbeelden hiervan zijn (niet limitatief):
- Samenwerkingsproject tussen musea om op een interactieve manier de collectie te ontsluiten naar kinderen
- Ontwikkelen van speciale arrangementen tijdens evenementen (samenwerking tussen logiesverstrekkers en evenementenorganisatoren)
- De horeca serveert een vaste dag in de week een schotel met uitsluitend lokale producten
- Promotie van het Meetjesland aan de kust
- Landbouwers, die zich verenigen binnen een netwerk met nieuwsoortige activiteiten, inschakelen in het toerisme (onthaalboerderijen, avonturen- of evenementboerderijen, ravotschuren, …)
In veel van de kleine dorpjes, die onze streek rijk is, verdwijnen veel basisvoorzieningen. LEADER erkent dit en wil via deze maatregel de leefbaarheid van onze plattelandsregio verhogen door middel van innovatieve acties van bewonersgroepen, middenstandsverenigingen, e.d. verhogen. Hier kunnen alle initiatieven inzake verhoging van de sociale cohesie en het behoud van maximale dienstverlening terecht!
MAATREGEL2: Basisvoorzieningen voor de economie en de plattelandsbevolking
In het bijzonder wil LEADER:
- Samenwerking tussen aanbieders van diensten: gecombineerde vormen van dienstverlening, dubbel gebruik van lokalen, …
- Uitbouw van lokale diensten ten voordele van de plattelandsbevolking, bij voorkeur in het kader van de sociale economie
- Uitbouw van vernieuwende vormen van toegankelijkheid tot en bereikbaarheid van sociale en commerciële dienstverleningen
Voorbeelden hiervan zijn (niet limitatief):
- Servicewinkel: zelfstandigen die naast commerciële ook maatschappelijke diensten aanbieden
- Rustoord met diensten voor thuiswonende ouderen
- Dorpshuis met diverse functies: ontmoeting, vorming, dienstverlening, …
- Initiatieven voor en door jongeren
- Opstart vervoersdiensten voor vervoersafhankelijken (b.v. jongeren, ouderen, lage inkomens, thuiswerkende vrouwen, …)
- Internetwinkel op het platteland
- Brede school: de school verruimen tot een gemeenschapsvoorziening die voor verschillende doelgroepen van nut is (ouderen, verenigingsleven, …)
- Opstart van vernieuwende initiatieven die de sociale samenhang versterken (dorpswebsite, …)
- Landbouwer die een nieuwe invulling geeft aan zijn schuur en daarmee een tekort aan culturele infrastructuur in het dorp invult
- Ondernemers die hun bedrijf openstellen voor nieuwe functies, b.v. kampplaatsen, pakjesdienst, fotocopiecentrum, vergaderruimte, …
LEADER Meetjesland, Leiestreek en Schelde streeft naar mooie en levendige plattelandsdorpen waar het goed vertoeven is. Niet alleen de gemeente, maar meer nog de lokale gemeenschap kan daar initiatief toe nemen. Creatieve, kleine, ingrepen in het openbaar domein die nieuwe impulsen geven aan het dorp kunnen rekenen op een financiële ondersteuning binnen deze maatregel!
MAATREGEL3: Dorpskernvernieuwing en – ontwikkeling
In het bijzonder wil LEADER:
Nieuwe samenwerkingsverbanden binnen het dorp: tussen gemeente en middenstand, tussen school en verenigingsleven, …
Acties die de aantrekkelijkheid van het dorp voor bepaalde doelgroepen (jongeren, ouderen) sterk verbeteren;
Creatieve ingrepen in het openbaar domein, die nieuw impulsen geven aan het dorp.
Ook de voorbereidende processen in dat verband worden aangemoedigd en ondersteund:
- Het opmaken van integrale dorpsontwikkelingsvisies met tegelijk aandacht voor bewonersparticipatie (cfr. methodiek DORP inZICHT), streek- en lokale identiteit, beeldkwaliteit, sociale samenhang en (bereikbaarheid van) sociale en commerciële voorzieningen
- Opmaak van beeldkwaliteitsplannen, waarbij een globale visie wordt vastgesteld voor het uitzicht en het karakter van het dorp
Voorbeelden hiervan zijn (niet limitatief):
- De identiteit van een dorp versterken a.d.h.v. een karakteristieke eigenschap (b.v. een historische figuur, een typische oude ambacht, een landschappelijke troef,…) met betrokkenheid van bewoners, verenigingen,…
- Een artistieke installatie die in verschillende opzichten de dorpskern opwaardeert: esthetisch, aantrekkelijk voor kinderen, accentueren van het karakter van het dorp, …
- Een dorpshuis dat opgericht wordt in een bestaand (leegstaand) gebouw
- Aanleg van een speelplein door inwoners van een bepaalde wijk
- Herinrichting van een oude pastorie tot toeristisch infopunt
Het groene karakter, de open ruimte en de waardevolle cultuurlandschappen zijn trekpleisters van onze streek. LEADER wil vernieuwende landschappelijke projecten, met het oog op het versterken van de landschapsstructuren en natuurwaarden financieel ondersteunen. Ook projecten met een hart voor het talrijk aanwezige erfgoed kunnen bij LEADER terecht!
MAATREGEL4: Instandhouding en opwaardering van het landelijk erfgoed
Het doel van deze acties situeert zich op twee domeinen:
- Vernieuwende landschappelijke projecten, met het oog op het versterken van de landschapsstructuren en natuurwaarden.
- Vernieuwende initiatieven waarbij het erfgoed een hefboom is voor de versterking van de identiteit en/of voor de dynamiek binnen bewonersgroepen, dorpskernen en dergelijke meer, met het oog op de instandhouding en opwaardering van het erfgoed.
Voorbeelden van deze acties zijn (niet limitatief):
- Ecologisch en educatief natuurbeheer door landbouwers, verenigingen, jeugdbewegingen, …
- Maximale integratie van bebouwing in het landschap, b.v. een bedrijf of bedrijvenpark dat bijzondere inspanningen levert (conceptueel) om zijn gebouwen landschappelijk in te passen
- Samenwerkingsvormen voor landschapsonderhoud, b.v. zwerfvuilacties
- Nieuwe (economische) invulling geven aan landelijk erfgoed
- Intergenerationele projecten: bv. erfgoedomas op school, vrije tijd vroeger en nu (bv. fuiven nu en vroeger i.s.m. jeugdhuizen en RVTs)
- Demonstraties van oude ambachten/kunstambachten op toeristische trekpleisters in de regio
- Vernieuwende publiekswerking, sensibiliseren over erfgoed
LEADER wil creativiteit, innovatie en regiobewustzijn binnen het ondernemerschap stimuleren. Dit kan gaan over de stimulering van ruraal ondernemerschap, regiomarketing-initiatieven tot opleiding voor de ondernemers van de toekomst.
MAATREGEL5: Opleiding en vorming van het ruraal ondernemerschap
In het bijzonder wil LEADER:
- Het stimuleren van innovatie en competentieontwikkeling bij ondernemers en besturen
Ruraal ondernemerschap stimuleren: nieuwe vormen van ondernemen op basis van de landelijke identiteit (landbouwverbreding, …) - Ondernemers die de regionale identiteit mee uitdragen in hun producten of diensten
Het ondersteunen van regiomarketing-initiatieven
Voorbeelden hiervan zijn (niet limitatief):
- Scholen die een lessenreeks opzetten met lokale ondernemers om leerlingen aan te zetten tot ondernemerschap
- Scholen die in het lessenpakket nieuwe technologieën aanleren aan toekomstige ondernemers van nieuwsoortige bedrijven
- Tuinaannemers die zich profileren met streekeigen beplanting
- Restaurant dat origineel uitpakt met lokale producten
- Verenigingen uit de regio die de handen in elkaar slaan om een nationaal initiatief te organiseren dat de kwaliteiten van het Meetjesland of van de Leiestreek in de verf zet
- Samenwerkingsverbanden tussen rurale ondernemers rond de sterkten en troeven van de streek



